De energieprijzen blijven de komende maanden naar verwachting hoog. Volgens minister Rob Jetten werkt de onrust op de energiemarkt nog lang door. Toch betekent dit niet dat huishoudens direct meer betalen. “Wat er op wereldniveau gebeurt, zie je niet meteen terug in je energierekening”, zegt energie expert Maartje van Loon van UnitedConsumers.
De minister waarschuwt bij Hart van Nederland dat herstel tijd kost. Hij zegt: "Ook als dit staakt-het-vuren standhoudt, dan is er de afgelopen weken wel heel veel kapotgeschoten. En het zal ook nog een hele tijd duren voordat de energieprijzen weer naar een normaal niveau gaan. Dus ik sluit zeker niet uit dat we de pijn van deze oorlog nog een hele tijd gaan voelen." Wanneer consumenten prijsstijgingen merken, hangt vooral af van het type contract en het moment waarop tarieven zijn vastgezet.
Huishoudens met een vast contract houden meer grip op hun energiekosten. Zij betalen tijdens de looptijd hetzelfde tarief, ook als de marktprijs stijgt. “Met een vast contract weet je precies waar je aan toe bent”, zegt Van Loon. “Dat geeft rust en zekerheid als prijzen oplopen.”
Bij variabele en dynamische contracten bewegen tarieven mee met de markt. Daardoor worden prijsstijgingen sneller zichtbaar, maar dalingen ook. Tegelijkertijd neemt het energieverbruik in de warmere maanden vaak af, waardoor de impact op de rekening beperkt kan blijven.
Dat prijzen langer hoog blijven, komt ook doordat voorraden en infrastructuur tijd nodig hebben om te herstellen. "We zien dat energieprijzen sneller reageren op ontwikkelingen in het Midden-Oosten", zegt Van Loon. "Omdat de gasvoorraden en reserves lager zijn dan vorig jaar, verwachten wij voorlopig nog geen stabiele situatie op de energiemarkt."
Een groot deel van de olie en het gas in de wereld wordt vervoerd via de Straat van Hormuz. Dit is een smalle doorgang tussen het Midden-Oosten en de rest van de wereld. Als er onrust is in dit gebied, kan het transport van energie vertragen of moeilijker worden. Daardoor reageren energieprijzen vaak snel op ontwikkelingen in deze regio.